Հայոց լեզու

1.Ընտրիր թեմաներից մեկը և շարադրիր մտքերդ․

1.Ա՜խ այս « պիտի»-ն

2.Երջանկությունը սսվում է այնտեղ,որտեղ․․․

3. Ներողամտություն

4.Եթե մեր մտքերն օդում գրվեի

Ներողամտություն

Ներողամտությունը մարդկային բնույթի կարևոր ասպեկտներից մեկն է, որը հաճախ քննարկվում է թե՛ գիտական, թե՛ փիլիսոփայական համատեքստում: Այն վերաբերում է մյուսների սխալները կամ բացթողումները ընդունելուն և ներելու պատրաստակամությանը, ինչպիսին էլ որ լինի այն սխալը: Ներողամտությունը մաքառում է մարդկային հարաբերությունների խորքում, և դրա կարևորությունը դժվար է Overestimate անել։

,

Կրկնում ենք Գոյական խոսքի մասը

2.Հոլովել քաղաք, գիրք, մարդ, ընկեր բառերը։

քաղաք(ը)

գիրք(ը)

մարդ(ը)

ընկեր(ը)

3.Սխալ կամ ոչ տեղին գործածված բաոերը գտի՛ր և ճշտի՛ր:

Բարենցի ծովի Կիլդին կղզում մի շատ հետաքրքիր լիճ կա: Նրա ջուրը հինգ շերտ ունի: Առաջին շերտի` հատակի տիղմի վրայի ջուրն այնպիսին է, որ հողին է հավասարեցնում ամեն մի կենդանի բան: Դրա համար էլ ջրի այդ շերտում ոչ մի առողջ էակ չկա: Երկրորդ շերտը ծիրանագույն մանրէներով է ցանկապատած: Այդ մանրէներն այնքան բազում են այդտեղ, որ չեն հրաժարվում թողնում,որ ցածի ներքևի թունավոր գազը ոտքի ելնի բարձրանա , հասնի երրորդ «հարկ» շերտ: Ջրի երրորդ շերտը բնակեցված է ծովային ձկներով, ոզնիներով ու այլ կենդանիներով, որոնք qոյություն ունեն աղի ջրերում: Չորրորդ «հարկում» շերտում ջուրը շատ է աղի ու կյանքի համար պիտանի չէ: Իսկ վերին, հինգերորդ շերտում ջրհորի քաղցրահամ ջուր է: Դա էլ քաղցր ջրերին ուրույն բնորոշ կենդանիների արքայությունն է: Ամենահետաքրքիրն այն է, որ այդ տարօրինակ լճի հինգ շերտերը երբեք իրար մեջ չեն ընկնում խառնվում:

4.Տրված բարդ բառերի վերջին արմատները փոխելով` ստացի՛ր նոր բարդ բառեր:

Հեռախոս-հեռահարը, հանրածանոթ-հանրախանութ, ձյունածածկ-ձյունապատ, երկրագունդ-երկրաչափություն, կենսակերպ-կենսաբոնություն, հնավանդ-հնամենի, մտահոգ-մտազբախ, բարենպաստ-բարեկիրթ, ակնթարթ-ակնհայտ, լուսանցքը,լուսաբաց:

5.Փորձի՛ր այս բառերի կազմությունն ու նշանակությունը բացատրել:

ա) Այգեբաց-Խաղողի վազերը հողից ազատելը, այգաբաց-լուսաբաց

բ) Հայելի-պարզ բառ, հայացք-ածանցավոր, ծովահայաց-բարդ բառ: (գրաբ. հայել — նայել) գ) Ակնթարթ-բարդ, ակնդետ-բարդ, ակնոց-ածանցավոր են: դ) Քինախնդիր-բարդ, վրեժխնդիր-բարդ, մանրախնդիր-բարդ (գրաբ. խնդրել — փնտրել):

6.Այստեղ, խաղուպար, աջուձախ, սարնիվեր բառերով և այս տեղ, խաղ ու պար, աջ ու ձախ, սարն ի վեր բառակապակցություններով կազմի՛ր նախադասություններ:

Այստեղ պետկ է շատ գոռծեր անել։

իմհամար ֆուդբոլ խաղալ խաղուպար է։

Մեքենայի ղեկը աջուձախ անելով արագ առաջ չեմգնա։

Այս տեղ պետկ է շատ լիք գոռծեր անել։

իմհամար բասկեդբուլ խաղալ խաղ ո ւպար է։

Մեքենայի ղեկը աջ ու ձախ անելով արագ առաջ չեմգնալու։

Задания 1. Прочитайте текст и дайте ответы на вопросы:

Этим летом мне довелось ехать в поезде вместе с мальчиком лет двенадцати и его мамой. Он сидел, уткнувшись в книгу, и увлечённо читал «Тараса Бульбу» Гоголя. – Мой сын прямо-таки глотает книги, – сказала женщина. – В отличие от многих его сверстников, он очень начитанный.

Я поинтересовалась, книг

и каких авторов он читал, и паренёк вытащил из рюкзака блокнот с длинным списком произведений русских и зарубежных классиков и современных писателей. Я обрадовалась: значит, и среди современных подростков встречаются книгочеи! – Мы в классе соревнуемся, кто за лето больше книг прочтёт, – сообщил он. – Я в прошлом году был первым.

У меня на коленях лежал томик Льва Николаевича Толстого, раскрытый на страницах повести «Хаджи-Мурат», и я углубилась в чтение. – А вы за сколько минут страницу прочитываете? – вдруг услышала я голос паренька. – Не заметила… не считала! – А я заметил: пока вы пятнадцать страниц прочитали, я уже двадцать три успел! – Да зачем ты торопишься? Не торопись, вдумывайся в то, что читаешь, иначе пропустишь что-нибудь важное. – Важное-то я не пропущу, – ответил он самоуверенно. – Я только описания природы пропускаю, всякие там облака, цветочки-лепесточки.

Поезд уже подходил к станции, а мне так хотелось поговорить с юным попутчиком. «А ведь читать-то ты, дружок, не умеешь, – хотела я сказать ему. – Из книги берёшь самую малость, только цепочку событий. А книга готова дать тебе бесценный клад мыслей и чувств, научит тебя читать не только строки, но и между строк…» И пока мне думалось, что этих слов он вовсе не поймёт, пока я сердилась сама на себя, решая, как бы мне растревожить этого самоуверенного мальчишку, поезд стал замедлять ход.

Мать мальчика, обращаясь ко мне, восхищённо сказала: – Вы только взгляните! Он уже проглотил книгу! И тут я, наверное, обидела её. – Вы заблуждаетесь, – ответила я. – Он вовсе не умеет читать.

Вопросы:

1.Что сказала его мама о его увлечении чтением?

2.Что хочет сказать рассказчица мальчику о чтении и восприятии книг?

3.Какие темы и чувства, по мнению рассказчицы, можно извлечь из книг?

Задание 2. Вставьте пропущенные буквы и подберите проверочные слова.

  1. Возить – воз
  2. Починить – починка
  3. Бродить – брод
  4. Ходить – ход
  5. Холмы –холм
  6. Столбы –столб
  7. Весы – вес
  8. Дома –дом

Задание 3. Напиши словами цифры.

1527, 2500, 1933, 2024, 1812

1527-одна тысяча пятьсот двадцать семь,

2500-две тысячи пятьсот

, 1933- одна 1812 девятьсот тридцать три

2024-две тысячи двадцать четыре

1812-одна тысяча восемьсот двенадцать

Задание 4. Напишите альтернативный конец истории, в котором мальчик по-другому реагирует на замечания рассказчицы о чтении. Как это меняет их взаимодействие?

Խնդի՛ր 1

Գտի՛ ր այնպիսի քառանիշ թիվը, որը գրելուց հետո այն շրջելով նորից կստանաս նույն քառանիշ թիվը։

1961

Խնդիր 2

Աննան գրեց 1 թիվը, հետո  հաշվեց «один» բառի տառերի քանակը և գրեց 4: Այնուհետև գրեց «четыре» բառի տառերի քանակը՝ 6 և այսպես շարունակ։ Ի՞նչ թիվ պետք է գրել շարքի 100-րդ տեղում։

Պատասխան ՝ 5


Խնդիր 3

Նկարում երևում է թվային երկու սյունակ։ Երկրորդ սյունակը ստացվել է առաջին սյունակում գրված թվերի հակառակ դասավորությունից և տեղադրվել է։ Առանց գումարման գործողության կատարման կարո՞ղ եք գտնել, թե արդյո՞ք սյունակների թվերի գումարը հավասար են։

Խնդիր 4

Ութ միանմնան աղյուսներից պատրաստել են զուգահեռանիստ։ Աղյուսի չափումներից մեկը տրված է 3: Ինչի՞ է հավասար մեկ աղյուսի ծավալը։

Հոկտեմբերի 7-ից հոկտեմբերի 11-ը

Հայոց լեզվի տնային աշխատանք

1.Տրված բառերը բաժանի՛ր ըստ խոսքի մասի պատկանելության գոյական, ածական, թվական, դերանուն, բայ, մակբայ, կապ, շաղկապ, ձայնարկություն, վերաբերական բառեր (յուրաքանչյուրից երեք բառ):

Հարյուր իննսուներեք–թվական, թե–շաղկապ, դու–դերանուն, անշուշտ–մակբայ, դանդաղ–ածական, վրա–կապ, թութակ–գոյական, բոլորը–դերանուն, վա՜յ–ձայնարկություն, մասին–կապ, կամաց-կամաց, հավանաբար–մակբայ, մտերմանալ–չեզոք բայ, ոչ մեկը–դերանուն , հովիվ–գոյական, որպեսզի–շաղկապ, արագ–ածական, երրորդ–(դասական, թվական), կացին–գոյական, ա՜խ–ձայնարկություն, դեղին–ածական, ընկերանալ–չեզոք բայ, երկար–ածական,

, կրկնել–ներգործական բայ, է՜, բաց–գոյական, որովհետև–շաղկապ, հինգական:

2..Տե՛ս, թե նախորդ վարժության մեջ տրված բառերից որը ի՞նչ հարցի է պատասխանում և փորձի՛ր բացատրել խոսքի մասերի նման խմբավորումը: Ա. Գոյական-գոյական, , թվական-ածական, դերանուն-գոյական, բայ, մակբայ: Բ. Կապ, շաղկապ, ձայնարկություն, վերաբերական բառեր:

Հոմանիշներից յուրաքանչյուրով նախադասություն կազմի՛ր: ա) Պաշտպանել, պահպանել: բ) Պատրվակով, շնորհիվ: գ) Դրդել, մղել:

3.Տրված բառերի բոլոր հոմանիշեերը գրի՛ր ըստ իմաստների սաստկության:

Օրինակ`

կռվել — վիճել, գժտվել, ընդհարվել, իրար ուտել, պատերազմել: Քամի, ձայն, վախ, գեղեցիկ, տգեղ, շատ, ցանկություն, ծիծաղ:

Հոմանիշների հինգ զույգ առանձնացրո՛ւ:

Ընչազուրկ, հերսոտ, ընչաքաղց, ընթացիկ, սրընթաց, անընկճելի, արագընթաց, անկոտրում, դյուրաթեք, դյուցազնական, դյուրաբեկ, ճկուն, աղքատ, հերոսական:

Տրված առածները լրացրո՛ւ ընդգծված բառերի հականիշների օգնությամբ:

Լավ ձին կերը կավելացնի: Խելոքին մեկ ասա Արդար մազը չի կտրվի Բոյը երկար

Տեքստում կետերի փոխարեն համապատասխանաբար տեդադրի՛ր տրված հականիշները:

Ամուր առաձգական, հիշել մոռանալ, խոշոր փոքր, արտասովոր սովորական, լուրջ — թեթևամիտ, ոչ միայն այլ նաև, տարիքով երեխա, բռնել նետել: Մարդի են հայտնագործությունների, աշխարհի մասին պատկերացումները փոխող ճանապարհորդությունների մասին, դրանք փոխանցում են սերունդից սերունդ և երբեմն են թվացող սովորական բաների մասին: Գիտե՞ք, օրինակ, որ Կոլումբոսը… Ամերիկան է հայտնագործել, ռետինե գնդակը: Երբ իսպանացիները ցամաք ելան Հաիթիում, տեսան, որ կղզու բնակիչներն մի գործով են զբաղված: Նրանք ու կենտրոնացած իրար էին ու ինչ-որ շագանակագույն գնդեր: Իսկ այդ գնդերը, կենդանի արարածների նման ցատկոտում էին քարե սալիկի վրա: Հաիթցիների գնդակախաղը հիմա հազիվ թե զարմացնի մեզ: Թերևս միայն հարցնենք, թե մարդիկ ինչո՞ւ էին զբաղմունքով տարվել: Իսկ Կոլումբոսի խիզախ նավաստիները շշմած էին մնացել: Չէ՞ որ նրանք երբեք չէին տեսել… կլոր առարկա, որն սալարկին դիպչելով ետ է թռչում:

Տնային աշխատանք

1.Տրված բառերը բաժանի՛ր ըստ խոսքի մասի պատկանելության գոյական, ածական, թվական, դերանուն, բայ, մակբայ, կապ, շաղկապ, ձայնարկություն, վերաբերական բառեր (յուրաքանչյուրից երեք բառ):

Հարյուր իննսուներեք–թվական, թե–շաղկապ, դու–դերանուն, անշուշտ–մակբայ, դանդաղ–ածական, վրա–կապ, թութակ–գոյական, բոլորը–դերանուն, վա՜յ–ձայնարկություն, մասին–կապ, կամաց-կամաց, հավանաբար–մակբայ, մտերմանալ–չեզոք բայ, ոչ մեկը–դերանուն , հովիվ–գոյական, որպեսզի–շաղկապ, արագ–ածական, երրորդ–(դասական, թվական), կացին–գոյական, ա՜խ–ձայնարկություն, դեղին–ածական, ընկերանալ–չեզոք բայ, երկար–ածական,

, կրկնել–ներգործական բայ, է՜, բաց–գոյական, որովհետև–շաղկապ, հինգական:

2..Տե՛ս, թե նախորդ վարժության մեջ տրված բառերից որը ի՞նչ հարցի է պատասխանում և փորձի՛ր բացատրել խոսքի մասերի նման խմբավորումը: Ա. Գոյական-գոյական, , թվական-ածական, դերանուն-գոյական, բայ, մակբայ: Բ. Կապ, շաղկապ, ձայնարկություն, վերաբերական բառեր:

Հոմանիշներից յուրաքանչյուրով նախադասություն կազմի՛ր: ա) Պաշտպանել, պահպանել: բ) Պատրվակով, շնորհիվ: գ) Դրդել, մղել:

3.Տրված բառերի բոլոր հոմանիշեերը գրի՛ր ըստ իմաստների սաստկության:

Օրինակ`

կռվել — վիճել, գժտվել, ընդհարվել, իրար ուտել, պատերազմել: Քամի, ձայն, վախ, գեղեցիկ, տգեղ, շատ, ցանկություն, ծիծաղ:

Հոմանիշների հինգ զույգ առանձնացրո՛ւ:

Ընչազուրկ, հերսոտ, ընչաքաղց, ընթացիկ, սրընթաց, անընկճելի, արագընթաց, անկոտրում, դյուրաթեք, դյուցազնական, դյուրաբեկ, ճկուն, աղքատ, հերոսական:

Տրված առածները լրացրո՛ւ ընդգծված բառերի հականիշների օգնությամբ:

Լավ ձին կերը կավելացնի: Խելոքին մեկ ասա Արդար մազը չի կտրվի Բոյը երկար

Տեքստում կետերի փոխարեն համապատասխանաբար տեդադրի՛ր տրված հականիշները:

Ամուր առաձգական, հիշել մոռանալ, խոշոր փոքր, արտասովոր սովորական, լուրջ — թեթևամիտ, ոչ միայն այլ նաև, տարիքով երեխա, բռնել նետել: Մարդի են հայտնագործությունների, աշխարհի մասին պատկերացումները փոխող ճանապարհորդությունների մասին, դրանք փոխանցում են սերունդից սերունդ և երբեմն են թվացող սովորական բաների մասին: Գիտե՞ք, օրինակ, որ Կոլումբոսը… Ամերիկան է հայտնագործել, ռետինե գնդակը: Երբ իսպանացիները ցամաք ելան Հաիթիում, տեսան, որ կղզու բնակիչներն մի գործով են զբաղված: Նրանք ու կենտրոնացած իրար էին ու ինչ-որ շագանակագույն գնդեր: Իսկ այդ գնդերը, կենդանի արարածների նման ցատկոտում էին քարե սալիկի վրա: Հաիթցիների գնդակախաղը հիմա հազիվ թե զարմացնի մեզ: Թերևս միայն հարցնենք, թե մարդիկ ինչո՞ւ էին զբաղմունքով տարվել: Իսկ Կոլումբոսի խիզախ նավաստիները շշմած էին մնացել: Չէ՞ որ նրանք երբեք չէին տեսել… կլոր առարկա, որն սալարկին դիպչելով ետ է թռչում:

լաբ․ աշ․

Հեղուկի մեջ ընկղված մարմնն արտամղել ուժի որոշումը

աշխատանկի նպատակում

հաշվել ջրում ընկղված մարմին վերածվող արքիմեդիա ուժը և փորձով ստուգել ստացված

անրաժաժեշտ սարքեր

ամրակալան, կցորթիչով, ուժա չափ, չափա գրա, վարամբարց սեղան, ճրթափ անութ, պինդ մարմին և այդ մարմինի ծավալով

տեղեկություն արքմեդի օրենքը հեղուկն ընկղված մարմնի վրա ուղաձիք դեպի վեր ուղված ուժով

որը հավասար է մարմնի արտմղած հեղուկի կշռի։

fա=Sհ g V5

որտեղ fա-արքեմդիա ուժնե

g=հաստատում թիվ է 9,8ն/կգ

V=մարմնի ծավալ

S=հողուկի խտություն

f

փորձի միջոցով արքեմդիա ուժի՝ հավասար է -1

որտեղ P0=մարմին կշիռնե օդում

P1=ջրում

P0-P1=Fա

Պատմություն

1. Ներկայացնել 10 ամենակարևոր իրադարձությունները/ժամանակագրությամբ/:

Մ.թ.ա 28-27-րդ դար — Հայկական լեռնաշխարհի առաջին վաղ պետական կազմավորման` Արատտայի մասին հիշատակություններ
Մոտ Մ.թ.ա 830 թվականի վերջ — Տուշպա մայրաքաղաքի հիմնադրում
Մեր․թ.ա 782 թվական — Արգիշտի Առաջինը հիմնադրում է Էրեբունի ամրոցը
Մեր․թ.ա 185 թվական — Արտաշատ մայրաքաղաքի հիմնադրում
Մեր.թ.ա 95-55 թվական — Տիգրան Մեծի գահակալում
Մեր.թ.ա 94 թվական -Ծոփքի միացումը Հայքին
Մեր.թ.ա 69 թվականի — գարուն Հայ-հռոմեական պատերազմի սկիզբ
Մեր.թ.ա 68 թվական — Արածանիի ճակատամարտ
Մեր.թ.ա 66 թվական — Արտաշատ պայմանագրի կնքում
Մ.թ.ա 62 թվականի գարուն — Հռանդեայի ճակատամարտ

2. Ներկայացնել,հիմնավորել 5 թագավորների ամենանշանակալի գործողությունները:

Սարդուրի I — Տուշպա մայրաքաղաքի հիմնադրումը
Արգիշտի I- Էրեբունի ամրոցի հիմնադրումը
Տիգրան Մեծ — Տիգրանակերտ քաղաքի հիմնադրում, Հայաստանի հարավային սահմանը հասցրեց մինչև -Պարսից ծոց
Վաղարշ I — Վաղարշապատ քաղաքի հիմնադրումը
Շամ (Սամոս) Երվանդական — Սամոսատի հիմնադրումը

3. Փաստերով հիմնավորել 5 ամենանշանակալից իրադարձությունները։

Առաջին պետությունների ձևավորումը Եգիպտոսում և Միջագետքում, Քեոփսի բուրգի կառուցում, Վանի թագավորության հիմնադրումը Հայաստանում, Հռոմի հիմնադրում, Քրիստոնեության առաջացումը

4. Ներկայացնել Հին աշխարհի 5 ամենակարևոր հայտնագործությունները:

Կրակի հայտնաբերումը, առաջին պետական կազմավորումների առաջացումը, սեպագրի ստեղծումը, փիլիսոփայության գիտության առաջացումը, թատրոնի ստեղծումը

մատեմ աբ․

  1. Երկու թվերի գումարը 13248 է, իսկ քանորդը՝ 35: Նշեք այդ թվերից փոքր թիվը:
  2. Երեք արկղում միասին կա 120կգ թեյ։ Երկրորդում արկղում 3 անգամ ավելի է, քան առաջին արկղում, իսկ երրորդում՝ 2 անգամ ավելի, քան երկրորդում։ Քանի՞ կիլոգրամ թեյ կա երրորդ արկղում։ 
  3. Ամենամեծ միանիշ թվին քանի՞ անգամ պետք է գումարել ամենամեծ երկնիշ թիվը, որպեսզի ստանանք ամենամեծ եռանիշ թիվը:
  4. Երկու բնական թվերի գումարը 31 է, իսկ տարբերությունը՝ 5: Գտեք  այդ թվերը։
  5. Եթե մտապահած թիվը մեծացնենք 20 անգամ , իսկ ստացածը՝ 20-ով, ապա կստանանք 340։ Ո՞րն է այդ թիվը։
  6. Եթե մտապահած թիվը 5 անգամ մեծացնեմ, արդյունքին 125 ավելացնեմ և ստացվածը 6-ի բաժանեմ, 115 կստացվի։ Ինչ թիվ եմ մտապահել։
  7. Գյուղացին իր ունեցած կարտոֆիլի կեսն ու էլի 2 պարկ վաճառեց, որից հետո նրան մնաց 3 պարկ կարտոֆիլ։ Քանի՞ պարկ կարտոֆիլ ուներ գյուղացին։

լրացուցիչ աշխատանք

1.Եթե լինեի խաղաղության դեսպան վերնագրով գրիր ասելիքդ։

2.Գրիր՝ լուրթ-երկնագույն, երկչոտ-վախկոտ, խոհեմ- Խելացի ,սարսուռ-,խրթին-Բարդ ,լռակյաց-Սակավախոս,ծածուկ բառեր հոմանիշները։

Լրացրու բաց թողած տառերը և կետադրիր։

Եփեսոս քաղաքում պաշտում էին մայրության և արասաբերության աստվածուհուն՝ Արտեմիսին, ներողում նրա շնորներն ու զարմանարաշ գեղեցկությունը։ Ի պատիվ սիրելի աստվածուհու՝ եփեսոսցիները որոշեցին կառուցել մի այնպիսի տաճար, որի նմանը չի եղել աշխարում։ Հարուր քսան տարի տևեց նրբագե տաճարի շինարարությունը։ Կառույցը աշեցնում էր շ,,,եղությամբ, շրջապատված էր բարձրաքանդակ մույերով, ժան․․․կազարդ խոյակներով։ Որմնաքան․․․ակները Արտեմիսին ներկայացնում էին իր ամբողջ պերանքով․ նա զարդարված էր բնական քարերով, հակինով, սուտակով, շափուղայով, իսկ աչքերը խոշոր ադամաններ էին, որոնք շողար․․․ակում էին նաև ականակի խավարում։ Եփեսոսի բնակիչները հպարտանում էին Արտեմիսի դարերի համար կառուցված տաճարով, և քաղաք մտած օտարերկրացիներին այնտեղ առաջնորդում՝ տեսնելու հրաշակեր շինությունը, աշելու մարդկային հանարով՝ ամենաստեղծ ու խորաթափաներկչոտ,խոհեմ,սարսուռ,խրթին,լռակյաց,ծածուկ բառեր հոմանիշները։

լաբ․ աշ․

Հեղուկի մեջ ընկղված մարմինն առտամդող ուժի վորոշում աշխատանքի նպատակը․ հաշվել ջրում ընկղմված մարմնի վրա ազօղ Արքիմեդյան ուժը և ֆորձով ստուգել ստացվատ արդյունքը Անհրաժեշտ սարքել նյութեր Ամրակայան կցորիչով Ուժաչափ չափագլան վերանբառց սեղան ջրթափանոթ։ Պինդ մարմին և կաայդ մարնի ծավալով բայակ և ջուր Աշ․ընթագ․

ուջաչափ ամրացրեցի ամրակալանից կախեցի մարմնի ծավալի բաջակ նրա